Bê Tông Có Thấm Nước Không? Nguyên Nhân & Cách Xử Lý
Bê tông có thấm nước không? Bê tông nhìn bên ngoài có vẻ đặc chắc nhưng cấu trúc bên trong vẫn tồn tại hệ lỗ rỗng, mao quản và có thể xuất hiện các vết nứt. Khi thường xuyên tiếp xúc với nước, nước có thể xâm nhập qua những đường này nếu kết cấu và hệ chống thấm không được xử lý phù hợp.
Tuy nhiên, mức độ thấm không giống nhau ở mọi công trình. Chất lượng cấp phối, tỷ lệ nước, quá trình đầm, bảo dưỡng, vết nứt và các vị trí như mạch ngừng, cổ ống hay khe tiếp giáp đều ảnh hưởng đến khả năng nước đi qua bê tông.
Vì sao bê tông có thể bị thấm nước?
Bê tông sau khi đóng rắn không phải là một khối hoàn toàn không có lỗ rỗng. Bên trong vật liệu tồn tại các mao quản và khoảng rỗng với kích thước khác nhau. Khi bề mặt tiếp xúc với nước trong thời gian dài, nước có thể xâm nhập vào hệ lỗ rỗng này.
Ngoài đặc tính của bản thân vật liệu, tình trạng thấm còn thường liên quan đến:
- Bê tông bị nứt do co ngót, biến dạng hoặc các nguyên nhân kết cấu.
- Bê tông bị rỗ, tổ ong do đầm không kỹ.
- Mạch ngừng giữa hai lần đổ bê tông xử lý không tốt.
- Khe tiếp giáp giữa sàn và tường xuất hiện đường nước.
- Cổ ống xuyên sàn hoặc xuyên tường không kín.
- Bề mặt thường xuyên chịu nước mưa hoặc nước đọng.
- Hệ chống thấm xuống cấp hoặc chưa được thi công.
Vì vậy, khi tìm hiểu bê tông có thấm nước không, cần phân biệt giữa khả năng hút và truyền ẩm qua bê tông với hiện tượng rò nước rõ rệt qua khe nứt hoặc khuyết tật.
Bê tông càng đặc chắc thì càng ít thấm nước?
Nhìn chung, bê tông được thi công và bảo dưỡng tốt, có độ đặc chắc cao sẽ hạn chế đường đi của nước tốt hơn bê tông nhiều lỗ rỗng hoặc tổ ong. Tuy nhiên, không thể chỉ nhìn bề mặt nhẵn để kết luận bê tông hoàn toàn kín nước.
Ngay cả một kết cấu bê tông tương đối đặc chắc vẫn có thể bị thấm tại vết nứt, mạch ngừng hoặc các chi tiết xuyên qua kết cấu.
Ở giai đoạn thi công sàn, việc giữ cốt thép đúng vị trí và lớp bê tông bảo vệ theo thiết kế cũng cần được kiểm soát. Có thể tham khảo nhóm con kê bê tông dùng trong công tác bố trí cốt thép trước khi đổ bê tông.
Những vị trí bê tông thường bị thấm nước
Không phải toàn bộ bề mặt bê tông có nguy cơ thấm giống nhau. Khi kiểm tra công trình, nên chú ý nhiều hơn đến các vị trí sau:
Sàn mái và sân thượng
Sàn mái thường xuyên chịu mưa, nắng và thay đổi nhiệt độ. Khi bề mặt xuất hiện vết nứt hoặc nước đọng lâu, nguy cơ thấm xuống phía dưới tăng lên.
Tầng hầm
Tường và đáy tầng hầm tiếp xúc với đất ẩm và có thể chịu tác động của nước từ bên ngoài. Các mạch ngừng bê tông là vị trí cần được xử lý ngay từ giai đoạn kết cấu.
Nhà vệ sinh
Nước thường xuyên xuất hiện trên sàn. Nếu hệ chống thấm, cổ ống hoặc chân tường có khuyết tật, nước có thể thấm xuống tầng dưới.
Bể nước
Đây là kết cấu tiếp xúc trực tiếp với nước trong thời gian dài. Vết nứt, mạch ngừng và vị trí ống xuyên thành cần được kiểm soát kỹ.
Ban công
Ban công chịu nước mưa trực tiếp. Nếu thoát nước kém hoặc bề mặt nứt, nước có thể xâm nhập xuống kết cấu.
Mạch ngừng bê tông có dễ bị thấm không?
Có thể. Mạch ngừng là vị trí tiếp giáp giữa các đợt đổ bê tông nên cần được xử lý theo thiết kế thay vì xem như phần bê tông liền khối thông thường.
Ở những kết cấu cần kiểm soát nước như tầng hầm, bể nước hoặc công trình ngầm, có thể sử dụng băng cản nước tại mạch ngừng hoặc khe theo yêu cầu thiết kế. Đây là giải pháp xử lý trực tiếp đường nước trong kết cấu, khác với việc phủ vật liệu chống thấm lên bề mặt sau khi bê tông đã hoàn thành.
Bê tông bị nứt có thấm nước không?
Vết nứt là một trong những đường nước dễ xuất hiện trên kết cấu bê tông. Tuy nhiên, mức độ nghiêm trọng còn phụ thuộc vào chiều rộng, chiều sâu, vị trí và việc vết nứt có tiếp tục chuyển vị hay không.
Một vết nứt nhỏ trên bề mặt không đồng nghĩa chắc chắn sẽ gây rò nước. Ngược lại, vết nứt xuyên sâu hoặc nằm tại khu vực thường xuyên tiếp xúc với nước có thể tạo đường dẫn nước qua kết cấu.
Khi xử lý, không nên chỉ quét vật liệu chống thấm lên trên một vết nứt lớn. Cần kiểm tra nguyên nhân và sửa chữa vết nứt trước khi hoàn thiện hệ chống thấm.
Bê tông bị rỗ có dễ thấm hơn không?
Bê tông rỗ hoặc tổ ong thường xuất hiện dưới dạng các hốc, lỗ rỗng hoặc vùng lộ cốt liệu. Nguyên nhân có thể liên quan đến đầm bê tông, cấp phối, cốp pha hoặc quá trình thi công.
Các vùng này có độ đặc chắc kém hơn bê tông bình thường và có thể tạo điều kiện cho nước xâm nhập.
Nếu phát hiện bê tông rỗ sâu, cần loại bỏ phần yếu và sửa chữa bằng vật liệu phù hợp. Không nên chỉ quét một lớp chống thấm lên trên để che khuyết tật.
Nước có thể thấm từ dưới nền bê tông lên không?
Có. Trong một số cấu tạo nền trên đất, hơi ẩm hoặc nước từ nền đất có thể tác động từ phía dưới.
Ngay từ giai đoạn chuẩn bị đổ nền, tùy cấu tạo thiết kế có thể bố trí nilon lót sàn đổ bê tông bên dưới lớp bê tông. Cần lưu ý lớp PE lót nền và một hệ chống thấm chuyên dụng không phải lúc nào cũng có chức năng giống nhau, vì vậy phải sử dụng theo cấu tạo của từng công trình.
Làm sao nhận biết bê tông đang bị thấm nước?
Một số dấu hiệu tương đối dễ nhận biết là bề mặt bê tông xuất hiện vùng ẩm kéo dài, vết nước chạy từ khe nứt, trần phía dưới bị ố, lớp sơn hoàn thiện bong tróc hoặc xuất hiện vệt khoáng trắng.
Nếu tình trạng chỉ xuất hiện sau mưa, cần kiểm tra các bề mặt ngoài trời như mái, sân thượng, ban công và tường. Nếu nước xuất hiện quanh năm, cần kiểm tra thêm đường ống, nhà vệ sinh, bể nước và nguồn nước phía bên kia kết cấu.
Quan trọng nhất là xác định nước đi từ đâu, thay vì chỉ xử lý nơi nhìn thấy vết ẩm.
Chống thấm bê tông bằng vật liệu nào?
Vật liệu cần lựa chọn theo vị trí công trình. Hiện có nhiều nhóm như vật liệu gốc xi măng polymer, Acrylic, PU, màng bitum và các vật liệu xử lý chi tiết kết cấu.
Vật liệu chống thấm dạng phủ
Phù hợp với nhiều bề mặt cần tạo lớp chống thấm liên tục. Tuy nhiên, phạm vi sử dụng phụ thuộc vào từng sản phẩm.
Chẳng hạn, Sơn chống thấm tường ngoài gốc Acrylic - Quicseal 103 có thể sử dụng trên bề mặt bê tông, tường ngoài và mái bê tông phù hợp. Sản phẩm tạo màng Acrylic đàn hồi sau khi khô và phù hợp hơn với khu vực ngoài trời có điều kiện thoát nước; không nên mặc định dùng cho nơi ngập hoặc đọng nước liên tục.
Màng chống thấm
Màng khò hoặc màng tự dính thường được sử dụng cho những hạng mục phù hợp như mái, sàn hoặc một số kết cấu ngầm tùy hệ thiết kế.
Vật liệu xử lý mạch ngừng
Băng cản nước hoặc thanh trương nở được bố trí tại những vị trí cụ thể trong kết cấu để kiểm soát đường nước qua mạch ngừng.
Lưới gia cường
Tại góc, chân tường hoặc một số vị trí cần tăng cường cho lớp chống thấm, có thể sử dụng lưới thủy tinh chống thấm nếu phù hợp với hệ vật liệu đang thi công.
Lưới chỉ đóng vai trò gia cường, không phải lớp chống thấm chính.
Sơn chống thấm có làm bê tông hoàn toàn không thấm nước không?
Không nên hiểu rằng chỉ cần quét sơn chống thấm là mọi kết cấu bê tông sẽ trở nên kín nước.
Nếu phía dưới lớp phủ vẫn tồn tại vết nứt lớn, bê tông tổ ong, khe hở quanh cổ ống hoặc mạch ngừng đang rò, những khuyết tật này cần được xử lý trước.
Lớp chống thấm bề mặt hoạt động hiệu quả nhất khi nền đủ chắc, sạch và các vị trí có nguy cơ rò nước đã được sửa chữa phù hợp.
Bê tông mới đổ có cần chống thấm không?
Không phải mọi cấu kiện bê tông đều bắt buộc áp dụng cùng một hệ chống thấm. Việc có cần chống thấm và lựa chọn giải pháp nào phụ thuộc vào vị trí, mức độ tiếp xúc với nước và yêu cầu thiết kế.
Những hạng mục thường cần đặc biệt quan tâm gồm sân thượng, mái bê tông, ban công, nhà vệ sinh, tầng hầm, bể nước và các kết cấu ngầm.
Chống thấm được tính toán ngay từ khi thi công thường thuận lợi hơn so với chờ xuất hiện rò rỉ rồi mới sửa chữa.
6 sai lầm dễ khiến bê tông bị thấm nước
- Cho rằng bê tông tự thân luôn hoàn toàn chống nước.
- Bỏ qua mạch ngừng khi đổ bê tông nhiều đợt.
- Không sửa bê tông rỗ trước khi chống thấm.
- Quét lớp chống thấm trực tiếp lên vết nứt lớn.
- Không xử lý kỹ cổ ống, chân tường và khe tiếp giáp.
- Chọn vật liệu chống thấm mà không xem phạm vi sử dụng của sản phẩm.
Câu hỏi thường gặp
Bê tông có thấm nước không?
Có. Bê tông tồn tại lỗ rỗng và mao quản, đồng thời có thể xuất hiện vết nứt hoặc khuyết tật tạo đường cho nước xâm nhập. Mức độ thấm phụ thuộc vào chất lượng bê tông và điều kiện của kết cấu.
Bê tông không nứt có bị thấm không?
Vẫn có khả năng. Nước có thể xâm nhập qua hệ mao quản hoặc các vị trí như mạch ngừng, bê tông rỗ và khe tiếp giáp dù không quan sát thấy vết nứt lớn.
Bê tông mác cao có chống thấm hoàn toàn không?
Không nên đồng nhất cường độ chịu nén với khả năng chống thấm tuyệt đối. Khả năng kín nước còn chịu ảnh hưởng của cấp phối, thi công, bảo dưỡng, vết nứt và cấu tạo chống thấm.
Bê tông bị thấm có cần đục bỏ toàn bộ không?
Không phải lúc nào cũng cần. Trước tiên phải xác định nguồn thấm và mức độ hư hỏng. Có trường hợp chỉ cần xử lý cục bộ vết nứt hoặc mạch ngừng, nhưng cũng có trường hợp phải tháo lớp hoàn thiện để tiếp cận hệ chống thấm bên dưới.
Kết luận
Với câu hỏi bê tông có thấm nước không, câu trả lời là có, nhưng mức độ thấm phụ thuộc rất nhiều vào chất lượng bê tông, quá trình thi công và tình trạng thực tế của kết cấu. Nước có thể xâm nhập qua mao quản, vết nứt, bê tông rỗ, mạch ngừng, cổ ống và các khe tiếp giáp.
Để hạn chế thấm, cần xử lý từ nguyên nhân thay vì chỉ che vết ẩm trên bề mặt. Với những khu vực thường xuyên tiếp xúc với nước, nên lựa chọn giải pháp trong nhóm vật liệu chống thấm theo đúng hạng mục và điều kiện sử dụng.
